Prioriteiten en indicatoren

Prioriteiten
  • Uitvoering van de programma’s Langer Thuis en Voor mekaar
  • Beschikbaarstelling van een ondersteuningsstructuur voor vrijwilligersorganisaties en mantelzorgers
  • Doorontwikkelen van de basisinfrastructuur welzijn door uitvoering te geven aan de gebiedsopdrachten binnen het Nieuw Rotterdams Welzijn
  • Couleur lokaal
  • Wijkteams en vraagwijzers
  • Right to Challenge
  • Taal
  • Integratie en volwaardig meedoen in Rotterdam
  • Bewonersinitiatieven
  • Tegenprestatie
  • Vroegsignalering van problematische schulden
  • Inkomensondersteuning is maatwerk
Toelichting Prioriteiten
Uitvoering van het collegeprogramma Langer Thuis

De gemeente wil dat alle Rotterdammers zo lang mogelijk prettig, gezond en met behoud van eigen regie thuis kunnen blijven wonen, of in de woonomgeving.
Inmiddels zijn zeven gebieden in Rotterdam van een arrangement voorzien. Het arrangement blijkt een effectieve methode om met alle betrokkenen in korte tijd maatwerk te leveren waar bewoners direct profijt van hebben. Hieruit blijkt de kracht van samenwerking tussen de verschillende partijen. Om de zichtbaarheid van het onderwerp Langer Thuis te verbeteren is er een mantelzorgcampagne voor de gratis Rotterdampas voor mantelzorgers opgezet en zijn gidsen verspreid met informatie over de wijk, nadat bleek dat hier bij een grote groep (oudere) bewoners behoefte aan was.
Rotterdam heeft in november, mede door inspanningen vanuit het programma Langer Thuis, de tweede prijs gewonnen als meest toegankelijke stad van Europa voor mensen met een beperking.

Uitvoering van het collegeprogramma Voor Mekaar

Doel van het programma Voor Mekaar is om in deze collegeperiode de groeiende eenzaamheid in Rotterdam met een gecoördineerde aanpak te keren. In 2016 is de publiekscampagne voortgezet om de aandacht voor dit thema vast te houden. Onderdelen zijn o.a. zomer- en kerstcampagnes en het toezenden van het ‘65+-magazine’ aan ouderen die de pensioengerechtigde leeftijd bereiken.
Wethouder De Jonge heeft op 22 september bij de start van de week van de eenzaamheid de nationale eenzaamheidslezing uitgesproken op de bijeenkomst van de Coalitie Erbij. In deze week vonden ook de Lief & Leedweken plaats. De Coalitie Erbij Rotterdam heeft in samenspel met vrijwilligers-, welzijns- en zorgorganisaties ruim 100 activiteiten georganiseerd in deze week. Een stijging van 40 activiteiten in vergelijking met vorig jaar. Ook is in die periode de Lief- en Leed Award uitgereikt aan de Lief- en leedstraat die op de meest bijzondere wijze bijgedragen heeft aan het betrekken van ouderen in de straat. Dit jaar hebben 650 Lief- en Leedstraten iets in hun straat/buurt georganiseerd om aandacht te schenken aan mensen die dat nodig hebben: ouderen, zieken, enzovoorts. Dit is een stijging ten opzichte van vorig jaar. Toen deden zo’n 500 straten mee.
Op 31 oktober vond de KOM ERBIJ conferentie plaats, georganiseerd door de Coalitie Erbij Rotterdam en de gemeente. Ongeveer 150 deelnemers keken terug op de inzet van de afgelopen jaren en blikten vooruit naar 2017. Dit heeft waardevolle input geleverd voor de inzet van het programma in het laatste programmajaar en de inzet van de Coalitie Erbij Rotterdam.
Het digitale signaleringssysteem voor het signaleren van sociaal isolement is stedelijk gestart. Dit is een combinatie van stedelijke melders en meldingen vanuit het gebied. Dit jaar zijn alle wijkteams aangehaakt en kunnen stedelijke partners stadsbreed melden. Volgend jaar worden werkende weg alle wijknetwerken getraind en aangesloten, te beginnen in de accentwijken.
Naast een stedelijke campagne is de wijkaanpak de andere hoofdlijn. Deze is dit jaar uitgevoerd in 14 accentwijken, waar naast het huisbezoek 75+ ook het wijknetwerk en het wijkteam betrokken is bij de aanpak tegen eenzaamheid. Het huisbezoek 75+ is als onderdeel van de welzijnsopdracht in alle overige wijken uitgevoerd, met in enkele wijken een uitloop naar 2017. In totaal zijn 7.500 ouderen bezocht.

Vrijwilligersondersteuning

In Rotterdam zetten 175.000 Rotterdammers zich in als vrijwilliger. De ondersteuning van vrijwilligers op gebiedsniveau is vanaf 2016 ondergebracht in de gebiedsopdrachten welzijn.
Vrijwilligerswerk Rotterdam (onderdeel van Centrum voor Dienstverlening) heeft vanaf 1 januari 2016 de opdracht voor de stedelijke ondersteuningsstructuur voor vrijwilligersorganisaties (en mantelzorgondersteuning). In 2016 heeft een Europese aanbesteding plaatsgevonden voor een Online Matchingsinstrument voor Vrijwillige Inzet. Deze is per 1 mei 2016 gegund aan Rotterdammersvoorelkaar.nl van Social Care Network. Tijdens de week van de eenzaamheid in september is dit nieuwe online platform gelanceerd.

Mantelzorgondersteuning

Mantelzorgers doen belangrijk werk. Daarom wil de gemeente hen zo goed mogelijk ondersteunen. De ondersteuning van mantelzorgers is vanaf 2016 onderdeel van de gebiedsopdrachten welzijn. Mantelzorg is tevens opgenomen in de actielijn ‘vitaal netwerk’ in het programma Langer Thuis.
Ook in 2016 kwamen mantelzorgers in aanmerking voor de mantelzorgwaardering. Deze bestaat onder andere uit een gratis Rotterdampas. Om extra aandacht te krijgen voor mantelzorgers en hen te wijzen op de gratis Rotterdampas heeft er een communicatiecampagne plaatsgevonden in de stad. In alle gebieden is aandacht besteed aan de dag van de mantelzorg met diverse activiteiten. Mensen met een Wmo- of CIZ-indicatie konden een mantelzorgparkeervergunning aanvragen voor hun mantelzorger, zodat deze gratis in de buurt kan parkeren.
Door Vrijwilligerswerk Rotterdam is in 2016 de Mantelzorg ‘Schijf van Vijf’ ontwikkeld als handvat voor professionals om de ondersteuningsbehoefte van mantelzorgers beter in kaart te brengen.

Gebiedsopdrachten

In alle gebieden is een infrastructuur op het gebied van welzijn aanwezig met een breed aanbod van activiteiten voor de inwoners van de gebieden en wijken van Rotterdam. Op 1 januari zijn welzijnsaanbieders in de 14 gebieden begonnen met de uitvoering van de integrale (volwassenen en jeugd) gebiedsopdrachten. Bewoners kunnen met hun ondersteuningsvraag bij het gebiedswelzijn terecht. In de loop van het jaar 2016 zijn 47 Huizen van de wijk officieel geopend en is in alle gebieden door de Welzijnsaanbieders een coöperatief samenwerkingsverband opgestart. Hiermee wordt vormgegeven aan de samenwerking tussen welzijns- en zorgpartijen. Medio 2016 is begonnen met de voorbereiding van de inkoop Welzijn voor de periode 2018-2021.

Couleur Locale

In 2016 zijn 89 subsidies verleend onder de nadere regels Couleur Locale Rotterdam.
De Couleur Locale, de integrale welzijnsaanbieders en allerlei partners als VraagWijzer, wijkteams, scholen, speeltuinen, het Centrum voor Jeugd en Gezin etcetera vormen gezamenlijk het wijknetwerk. Dit wijknetwerk ziet er in elk gebied en in elke wijk anders uit. Belangrijk is dat de verschillende partijen nauw samenwerken om de bewoners in een wijk zo goed mogelijk te ondersteunen. Om die reden is in elk gebied een Maatschappelijk Convenant opgesteld en door de wijknetwerkpartners ondertekend.

Wijkteams en VraagWijzers

In 2016 is gewerkt aan de verdere versterking van de 42 wijkteams en 14 VraagWijzers in Rotterdam. Er is gewerkt aan de onderlinge samenwerking om een goede laagdrempelige toegang tot zorg en welzijn voor Rotterdammers te kunnen garanderen, en aan de bredere samenwerking binnen de wijknetwerken. In 2016 zijn op de wijk specifieke ondersteuningsvragen toegenomen, daarom is waar nodig de samenstelling van de teams hierop aangepast. Zo is er een juiste mix van expertise binnen de teams aanwezig. Als voorbeeld: om een goede ondersteuning te kunnen geven aan de oudere Rotterdammers zijn ouderen-maatschappelijk werkers en medewerkers die werken vanuit de Even Buurten-methodiek over de teams verdeeld. In de uitvoering is in 2016 gewerkt aan de verdere doorontwikkeling van de wijkteams en aan de scholing van de medewerkers. Dit is nader toegelicht in het product Zorg Volwassen.

Right to Challenge

Begin 2016 hebben 3 proefchallenges in het kader van de Wmo hun challenge ingediend. De challenges zijn door een beoordelingscommissie beoordeeld en vervolgens in de zomer omgezet in concrete plannen met prestatieafspraken. De looptijd van de proefchallenges is tot eind 2017.
In 2016 is een eenmalige subsidieronde georganiseerd rond de thema’s integrale toegang, effectieve en outreachende wijkteams, ruimte en goede ondersteuning voor gemotiveerde professionals en verbetering van de samenwerking en versterking van wijknetwerken. Zorgaanbieders en welzijnspartners werden uitgedaagd met vernieuwende plannen te komen. Dit heeft 42 inzendingen opgeleverd .ter waarde van driemaal het beschikbare budget van 1,4 miljoen. Na beoordeling is voor de 12 beste plannen subsidie verstrekt, zodat deze plannen in 2017 uitgevoerd kunnen worden.

Taal

Vanaf het begin van 2016 is extra inzet gepleegd om het onderwerp laaggeletterdheid breed te agenderen, bondgenoten te werven en netwerken in de stad te bevorderen. In totaal zijn met deze acties ruim 600 bedrijven en organisaties bereikt.
De gemeente Rotterdam heeft zich aangesloten bij het landelijke Taalakkoord, een initiatief van minister Asscher. De gemeente heeft zich hiermee gecommitteerd aan onder andere het scholen van laaggeletterde werknemers in de lage loonschalen.

Integratie en volwaardig meedoen in Rotterdam

Het stedelijk expertisecentrum integratie, discriminatiebestrijding en emancipatie is in 2016 onder de naam IDEM is gestart met haar activiteiten. IDEM heeft zich ontwikkeld tot een organisatie die in staat is om als spil in het integratiebeleid te functioneren. Er zijn gebiedsgerichte en stedelijke kennisplatformen ingesteld, waarbij een brede vertegenwoordiging van Rotterdamse maatschappelijke organisaties is betrokken.

Het platform Arbeidsmarktdiscriminatie is in maart 2016 formeel gestart. Wij zijn een van de deelnemende organisaties. De coördinatie van het platform is uitbesteed en ligt bij RADAR.

In het kader van de Integratietour hebben in 2016 meer dan 150 gesprekken plaatsgevonden. In het laatste kwartaal is een pilot uitgevoerd op mbo- en hbo-scholen met als doel om meer diverse meningen en schurende gesprekken te krijgen. De resultaten hiervan zijn positief.

De Rotterdamse aanpak statushouders is in 2016 van start gegaan. Statushouders die zich in Rotterdam vestigen krijgen ondersteuning bij het vinden van huisvesting en worden vanaf dag 1 aangesproken op hun verantwoordelijkheid om de Nederlandse taal te leren en zich actief in te zetten om mee te kunnen doen in de Rotterdamse samenleving. Zo hebben sinds oktober 160 statushouders met succes het participatieverklaringstraject afgerond.

Bewonersinitiatieven

Opzoomer Mee
Ook in 2016 heeft Opzoomer Mee campagne gevoerd. Het geplande resultaat van 1800-1900 acties van straatnetwerken is gerealiseerd.
De Opzoomercampagne werd ondersteund door een stedelijke mediacampagne. In een drietal buurten is nader gekeken hoe het staat met bewonersinitiatieven, de zogenoemde 'foto van…'. Het gaat om Bloemhof Zuid, Oud-Charlois en een deel van het Oude Westen. Daarnaast werden in het eerste kwartaal van 2016 de zes pilots 'Lief & Leed' afgesloten. Met de pilots onderzocht Opzoomer Mee samen met bewoners uit verschillende straten op welke wijze werk gemaakt kan worden van meer burenhulp in de straat. De pilots waren ook bedoeld om te onderzoeken hoe dit nieuwe welzijnsbeleid goed kan profiteren van de eigen kracht en het initiatief van Rotterdammers. Inmiddels doen ruim 500 Opzoomerstraten mee aan deze actie.

Huizen van de wijk

Alle 7 Huizen van de Wijk (HvdW) in Zelfbeheer hebben subsidie ontvangen en vervullen de functie van Huis van de Wijk. In het najaar van 2016 is met de betreffende organisaties gestart met een aantal ontwikkelateliers. Onder begeleiding van Hogeschool InHolland werd besproken waar zij in de praktijk tegenaan lopen en wat dat betekent voor de doorontwikkeling van de HvdW. Op de gemeentelijke website wordt een handreiking voor zelfbeheer van accommodaties gepubliceerd, die is opgesteld met input uit de ontwikkelateliers.

MAEXchange Rotterdam
In 2016 heeft Rotterdam de samenwerking met Kracht in Nederland voortgezet. Dat heeft onder meer geresulteerd in de lancering van de MAEX Rotterdam op 18 november 2016. Eind 2016 stonden er ruim 230 initiatieven geregistreerd op de MAEX Rotterdam. Op 18 november werden ook de eerste drie 'MAEX impulsen' uitgereikt. Rotterdam had de primeur van de MAEX impuls, een donatie via een fonds voor versterking van de organisatie van initiatieven die aan de MAEX genoteerd staan. Er zijn uiteindelijk tot 1 januari 13 impulsen van maximaal €2.500 uitgereikt. Op de website www.rotterdam.maex.nl laten de betreffende initiatieven zien waar zij de impuls aan besteden en wat het resultaat daarvan is.

Tegenprestatie

De uitvoering van de tegenprestatie is een collegetarget. In 2015 is de tegenprestatie – iets terugdoen voor de uitkering (wederkerigheid) – uitgevoerd in 22 wijken, in 2016 is de aanpak uitgerold in 30 wijken. De tegenprestatie wordt verwacht van werkzoekenden met een (zeer) grote afstand tot de arbeidsmarkt die geen re-integratievoorziening meer krijgen aangeboden. De doelgroep is afgelopen jaar gestegen van ca. 16.000 naar ruim 20.000 werkzoekenden. Eind 2016 waren daarvan ongeveer 10.000 werkzoekenden met een geregistreerde tegenprestatie.
Daarnaast wordt de taaleis per 1 juli 2016 uitgevoerd voor het zittende bestand. Binnen de tegenprestatiedoelgroep was van ongeveer 14.000 werkzoekenden niet bekend wat het taalniveau was. Eind 2016 zijn ongeveer 1.000 werkzoekenden toegeleid naar een taaltoets om het taalniveau vast te stellen.

Vroegsignalering van problematische schulden

In 2016 heeft de gemeente een nieuw convenant preventie huisuitzettingen met de woningcorporaties gesloten. Verder zijn er door de wijkteams afspraken gemaakt met woningcorporaties over het melden van huurachterstanden. Ook zijn voorbereidingen getroffen voor de pilot ‘Vindplaats schulden’ (samenbrengen van signalen van betalingsachterstand vaste lasten).

Inkomensondersteuning is maatwerk

De herziening bijzondere bijstand is gefaseerd geïmplementeerd. Het aanbod is overzichtelijker, duidelijker en meer passend. De herziening bijzondere bijstand is vastgelegd in de ‘Beleidsregels Bijzondere Bijstand Rotterdam’ en gepubliceerd.
Er is een nieuwe regeling voor Rotterdammers gerealiseerd voor bijstandsgerechtigden die in de armoedeval raken als zij vanuit de bijstand aan het werk gaan. Deze regeling wordt geïmplementeerd. De regeling valt niet binnen de bijzondere bijstand maar binnen de zogenaamde Opstap-regeling (Participatiewet).

Indicatoren

Soort indicator (collegetarget, BBV of overig)

Beschrijving indicator

Nulmeting/ 2014

Realisatie 2015

Realisatie
2016

Eindwaarde/ 2017

Naam monitor

Collegetarget

Afname van het aantal eenzame ouderen in de wijken die het slechtst scoren op eenzaamheid

Mijlpaal

29%

n.v.t

n.v.t.

24%

Wijkprofiel

Realisatie (incl. peildatum)

29%

27%*

n.v.t.

Overige

Indicator deelname straten (Opzoomer Mee)

Mijlpaal

Realisatie (incl. peildatum)

1.750

1.830

*) Voor de target eenzame ouderen is voor 2015 geen mijlpaal geformuleerd. Wij hebben in 2015 in het wijkprofiel, in de accentwijken van het programma, een percentage van 27% eenzame 65+-ers gemeten. Deze afname is 2%-punt ten opzichte van de meting van 2013 waarop het Collegetarget is geformuleerd. Deze afname is echter statistisch niet-significant, waardoor het slechts een indicatie is dat het de gewenste richting op gaat.

Toelichting indicatoren
Afname aantal eenzame ouderen

De 0-meting is 29% eenzaamheid. De beoogde daling is 5% aan het eind van de Collegeperiode. Dit is de score op het begrip eenzaamheid, dat geconstrueerd is op basis van het wijkprofiel en om de twee jaar gemeten wordt. Het programma Voor Mekaar is begin 2015 van start gegaan. De data voor het wijkprofiel 2016 zijn in de loop van 2015 verzameld, toen het programma net gestart was. Daarom kan aan de meting 2016 slechts een indicatieve waarde toegekend worden. De meting van de eindwaarde vindt in 2017 vindt plaats aan het eind van het programma Voor Mekaar. Deze resultaten worden begin 2018 gepubliceerd.

Indicator deelname straten (Opzoomer Mee)

Het geplande resultaat van tussen de 1.800 en 1.900 deelnemende straten is behaald.